Od 1 października 2026 roku realizowane są bezpłatne szczepienia przeciw wirusowi brodawczaka ludzkiego (HPV) dla osób w wieku 19–26 lat. O szczegółach informuje Główny Inspektorat Sanitarny. Rozszerzenie możliwości szczepień to ważna wiadomość dla młodych dorosłych, którzy wcześniej nie skorzystali z ochrony.
Kto może skorzystać z darmowego szczepienia?
Program obejmuje osoby od ukończenia 18. roku życia do ukończenia 26. roku życia, zgodnie z zasadami opisanymi przez GIS. Warto sprawdzić dokładne kryteria w oficjalnym komunikacie i skontaktować się ze swoją przychodnią podstawowej opieki zdrowotnej.
Komunikat GIS dotyczy osób w wieku 19–26 lat, ale szczegóły dostępności szczepienia trzeba sprawdzić w aktualnych zasadach programu. Przy umawianiu wizyty warto upewnić się, czy wybrana placówka wykonuje szczepienia w ramach tego finansowania.
Jaka szczepionka jest stosowana?
Z komunikatów powiatowych stacji sanitarno-epidemiologicznych wynika, że bezpłatne szczepienia tej grupy wiekowej realizowane są szczepionką Cervarix w schemacie trzydawkowym. Terminy dawek należy ustalić z placówką wykonującą szczepienie. W niektórych lokalnych komunikatach podkreślono potrzebę rozpoczęcia cyklu odpowiednio wcześnie, aby zakończyć go w przewidzianym okresie finansowania.
Preparaty różnią się zakresem ochrony i schematem podawania. O wyborze oraz kwalifikacji decyduje personel medyczny, który uwzględnia wiek, historię szczepień i ewentualne przeciwwskazania.
Przed czym chroni szczepienie przeciw HPV?
Niektóre typy HPV są związane z rakiem szyjki macicy, a także innymi nowotworami, w tym części nowotworów odbytu i głowy oraz szyi. Szczepienie zmniejsza ryzyko chorób powodowanych przez typy wirusa objęte ochroną. Nie leczy jednak już istniejącej infekcji ani zmian nowotworowych.
Szczepienie zmniejsza ryzyko zakażeń typami HPV objętymi ochroną i części chorób nowotworowych. Nie eliminuje jednak całkowicie ryzyka raka i nie zastępuje innych metod profilaktyki.
Czy można zaszczepić się po rozpoczęciu życia seksualnego?
Takie pytanie warto omówić z lekarzem. Szczepienie jest najskuteczniejsze przed kontaktem z HPV, ale również później może zapewniać ochronę przed typami wirusa, z którymi organizm wcześniej się nie zetknął. Indywidualne zalecenia zależą m.in. od historii szczepień.
Rozpoczęcie życia seksualnego nie oznacza automatycznie, że szczepienie jest bezcelowe. Ewentualne korzyści i wskazania należy omówić podczas kwalifikacji medycznej.
Gdzie zgłosić się na szczepienie?
Pierwszym krokiem jest kontakt z przychodnią POZ, w której pacjent złożył deklarację. Placówka wyjaśni aktualną organizację szczepień, kwalifikację oraz terminy. Nie należy opierać się wyłącznie na ogłoszeniach w mediach społecznościowych, ponieważ zasady organizacyjne mogą być aktualizowane.
Aktualne informacje o punktach szczepień najlepiej sprawdzać w placówkach podstawowej opieki zdrowotnej i oficjalnych komunikatach. Terminów oraz zasad nie warto opierać na starych wpisach w mediach społecznościowych.
Czy zaszczepione osoby nadal potrzebują badań profilaktycznych?
Tak. Szczepienie nie zastępuje badań przesiewowych szyjki macicy ani konsultacji w przypadku niepokojących objawów. Profilaktyka nowotworów związanych z HPV obejmuje zarówno szczepienie, jak i właściwą diagnostykę.
Po szczepieniu nadal trzeba korzystać z zalecanych badań przesiewowych, w tym badań szyjki macicy. Ochrona wynikająca ze szczepienia i wczesne wykrywanie zmian to uzupełniające się działania.
