Projekt UC163 może zmienić zasady odpowiedzialności za szkody powodowane przez wadliwe produkty. Wśród istotnych elementów wymienia się oprogramowanie i systemy wykorzystujące sztuczną inteligencję.
Dlaczego stare przepisy wymagają aktualizacji?
Współczesne produkty coraz częściej łączą sprzęt z oprogramowaniem, które może wpływać na ich działanie także po zakupie. Unijne przepisy dotyczące odpowiedzialności za wadliwe produkty wymagają dostosowania prawa krajowego.
Projekt ma objąć nowe rodzaje produktów i sytuacji. Chodzi o odpowiedzialność za szkodę, a nie o automatyczne przyznawanie rekompensaty za każdą usterkę techniczną.
Czy oprogramowanie może być wadliwym produktem?
W projekcie wymieniono rozszerzenie pojęcia produktu m.in. na oprogramowanie. Przewidziano również doprecyzowanie oceny wadliwości systemów wykorzystujących oprogramowanie, w tym sztuczną inteligencję.
To istotna zmiana w sposobie myślenia o bezpieczeństwie. Wada może dotyczyć nie tylko fizycznego elementu urządzenia, lecz także działania programu sterującego.
Czy łatwiej będzie dochodzić odszkodowania?
Opis projektu przewiduje mechanizmy dotyczące udostępniania dowodów i domniemań w określonych sytuacjach. Ich celem jest uwzględnienie trudności, z jakimi może mierzyć się osoba poszkodowana przy analizowaniu złożonych urządzeń.
Nie oznacza to jednak automatycznej wygranej w sądzie. Odpowiedzialność i wysokość odszkodowania zależą od prawnych przesłanek i okoliczności konkretnej sprawy.
Kiedy zmiany mogą wejść w życie?
Projekt UC163 należy do procesu wdrażania unijnych regulacji. Na początku listopada 2026 roku trzeba odróżnić proponowany tekst od ustawy ostatecznie uchwalonej i ogłoszonej.
Konsumenci, którzy już teraz mają problem z wadliwym towarem, powinni korzystać z aktualnych uprawnień wynikających z obowiązujących przepisów. Przyszły projekt nie zastępuje ich automatycznie.
Co oznacza wada produktu w czasach aktualizacji oprogramowania?
Urządzenia mogą zmieniać sposób działania po zakupie, kiedy producent udostępnia poprawki lub nowe funkcje. Projektowane przepisy mają lepiej odzwierciedlać taką rzeczywistość, uwzględniając także okres, w którym produkt pozostaje pod określoną kontrolą producenta.
Nie każdy błąd aplikacji automatycznie oznacza odpowiedzialność odszkodowawczą. Znaczenie mają cechy produktu, rodzaj szkody i ustawowe warunki powstania odpowiedzialności. Reforma ma uporządkować te zagadnienia, a nie zastąpić indywidualną ocenę każdego sporu.
Dlaczego poszkodowany może mieć trudności z dowodami?
W przypadku złożonego urządzenia konsument zazwyczaj nie dysponuje dokumentacją techniczną czy dostępem do kodu źródłowego. Ustalenie przyczyny szkody może wymagać informacji znajdujących się u producenta. Projekt przewiduje rozwiązania mające uwzględniać takie nierówności informacyjne.
Ułatwienia dowodowe nie oznaczają rezygnacji z wymogu wykazania odpowiednich przesłanek roszczenia. Ich zakres i warunki muszą wynikać z przepisów. Dla konsumentów ważne będzie również to, od kiedy nowe zasady będą mogły być stosowane do konkretnych zdarzeń.
