Podatek Belki nie znika, choć w kampanii wyborczej zapowiadano ulgę dla oszczędności i inwestycji. Zamiast prostego zniesienia daniny pojawia się projekt osobistych kont inwestycyjnych, czyli OKI, z limitami 100 tys. zł i 25 tys. zł. Powyżej tych kwot aktywa mają zostać objęte nowym podatkiem od wartości aktywów.
Dla części oszczędzających to może być korzystna zmiana, ale dla innych pułapka. Największe zaskoczenie polega na tym, że podatek może pojawić się nawet wtedy, gdy inwestycja przyniesie stratę.
Obietnica była prostsza niż projekt
Koalicja Obywatelska obiecywała w 100 konkretach zniesienie podatku od zysków kapitałowych dla oszczędności i inwestycji, w tym na GPW, do 100 tys. zł i powyżej roku. Omawiane przepisy nie likwidują jednak podatku Belki. Nadal działa 19-procentowy podatek od dochodów kapitałowych, obejmujący między innymi odsetki z lokat, obligacje, dywidendy, akcje i fundusze inwestycyjne.
OKI mają być osobnym wyjątkiem od tej zasady. Każdy obywatel Polski po ukończeniu 18 lat będzie mógł zawrzeć dowolną liczbę umów o prowadzenie osobistego konta inwestycyjnego. Konto ma być osobiste, dobrowolne i pozwalać na wpłaty oraz wypłaty w dowolnym momencie.
Limity zdecydują o podatku
Aktywa na OKI mają być zwolnione z opodatkowania do 100 tys. zł w przypadku aktywów inwestycyjnych denominowanych w złotych. Chodzi między innymi o akcje, obligacje, instrumenty finansowe dopuszczone do obrotu i fundusze inwestycyjne. Dla aktywów oszczędnościowych, takich jak lokaty czy obligacje oszczędnościowe, limit ma wynosić 25 tys. zł.
Wszystko ponad te limity ma zostać objęte podatkiem od wartości aktywów. Podstawą będzie suma wartości aktywów zgromadzonych na wszystkich OKI podatnika w roku podatkowym. Projekt opisuje algorytm oparty na dziennych wycenach aktywów, wpłatach, wypłatach i liczbie dni posiadania konta.
Stawka w 2027 roku ma wynieść 0,85 procent
Stawka podatku ma wynosić 19 procent wartości stopy referencyjnej NBP z 31 października poprzedniego roku podatkowego, ale nie mniej niż 0,1 procent. Przy obecnej stopie 3,75 procent dawałoby to 0,71 procent. Projekt wskazuje jednak, że w 2027 roku stawka ma wynieść 0,85 procent.
Ekspert Jarosław Sadowski z Rankomat.pl wskazuje, że zaletą OKI jest brak opodatkowania zysków poniżej limitów. Wadą jest to, że podatek od aktywów nalicza się także wtedy, gdy inwestor poniósł stratę. W przykładzie wpłata 200 tys. zł i strata 10 procent oznaczają 20 tys. zł straty oraz dodatkowe 763 zł podatku. Przepisy mają wejść w życie 1 stycznia 2027 roku.
