Świętoszów ma stać się najważniejszym punktem rozbudowywanej w Polsce sieci baz dla wojsk amerykańskich. Na około 160 hektarach powstanie blisko sto budynków, a docelowo kompleks pomieści niemal 5 tysięcy żołnierzy. W lesie zaplanowano nie tylko koszary i obiekty dowodzenia, lecz także rozbudowane zaplecze techniczne, medyczne i rekreacyjne.
Pierwsza część infrastruktury jest już gotowa, ale całe przedsięwzięcie będzie realizowane przez wiele lat. Pełną gotowość operacyjną baza ma osiągnąć dopiero w 2035 roku.
Świętoszów ma skupić amerykańskich żołnierzy w jednym miejscu
Amerykańska Pancerna Brygadowa Grupa Bojowa korzysta obecnie z kilku lokalizacji na Dolnym Śląsku i w województwie lubuskim. Jej żołnierze stacjonują między innymi w Żaganiu, Trzebieniu i Bolesławcu, a w Świętoszowie wykorzystują obiekty polskiej 10. Brygady Kawalerii Pancernej oraz tymczasowe zaplecze logistyczne.
Nowy kompleks ma zakończyć to rozproszenie. Cały amerykański kontyngent zostanie przeniesiony do jednej bazy operacyjnej, w której rotacyjne zmiany żołnierzy mają następować co dziewięć miesięcy.
Skala planu jest ogromna: około 160 hektarów terenu, niemal sto budynków i miejsce dla blisko 5 tysięcy wojskowych. Obiekt ma powstać od podstaw w lesie, dlatego jego realizacja obejmie zarówno zabudowę, jak i stworzenie własnej infrastruktury potrzebnej do codziennego funkcjonowania brygady.
Czołgi i ciężarówki dotrą nową bocznicą
Pierwszy element inwestycji został już ukończony. To niemal trzykilometrowa bocznica kolejowa ze specjalną rampą przeładunkową, łącząca stację w Świętoszowie z modernizowaną linią kolejową numer 283.
Budowa odcinka trwała blisko dwa lata i zakończyła się w maju. Torami ma docierać ciężki sprzęt taktyczny, w tym czołgi i wojskowe pojazdy ciężarowe. Dzięki temu baza zyska bezpośrednie zaplecze do przyjmowania wyposażenia potrzebnego całej brygadzie.
Kolejnym zadaniem jest magazyn paliw dla wojsk sojuszniczych. Powstaną dwa zbiorniki o łącznej pojemności czterech milionów litrów, przeznaczone na paliwo JP-8 używane przez pojazdy armii amerykańskiej. Projekt przewiduje także stanowiska do bezpiecznego rozładunku cystern drogowych i kolejowych, a prace mają potrwać jeszcze około roku.
Koszary, sztaby, centrum medyczne i zaplecze sportowe
Kompleks ma działać jak samodzielne wojskowe miasteczko. W planach znajduje się dwanaście budynków koszarowych, trzy duże stołówki z kuchniami oraz główny budynek sztabowy dla dowództwa brygady.
Siedem kolejnych budynków sztabowych będzie obsługiwać poszczególne bataliony. Powstanie również czternaście obiektów operacyjnych przeznaczonych dla 37 kompanii oraz siedem hal remontowych z parkingami dla czołgów i innych wozów bojowych.
Lista planowanych obiektów nie ogranicza się do infrastruktury stricte bojowej. Żołnierze mają otrzymać centrum medyczne, centrum systemów informatycznych, magazyn batalionu wsparcia i obiekty sportowe. Przewidziano też budynek żandarmerii wojskowej, kaplicę, urząd pocztowy oraz wielofunkcyjny gmach uzupełniający zaplecze bazy.
Tak rozbudowany zakres pokazuje, że Świętoszów nie będzie tylko miejscem zakwaterowania. Ma obsługiwać dowodzenie, logistykę, naprawy sprzętu, leczenie oraz codzienne potrzeby tysięcy rotacyjnie stacjonujących żołnierzy.
Pierwsi żołnierze skorzystają z nowych obiektów w 2032 roku
Inwestycję podzielono na cztery etapy. Obecnie trwają przygotowania do właściwych prac projektowych, które muszą odpowiadać wymaganiom technicznym określonym przez stronę amerykańską.
Zakończenie pierwszego etapu zaplanowano na połowę 2032 roku. Następne części kompleksu mają być przekazywane do użytku rok po roku, a pełna gotowość operacyjna została przewidziana na 2035 rok.
Oznacza to, że przemiana Świętoszowa będzie rozłożona na niemal dekadę. Gotowa bocznica kolejowa i rozpoczynana budowa magazynu paliw są dopiero początkiem przedsięwzięcia, którego zasadnicza część wymaga jeszcze projektowania i realizacji dziesiątek obiektów.
Baza stanie się częścią większego systemu w Polsce
Świętoszów ma być centralnym punktem systemu czterech rozwijanych w Polsce baz amerykańskich. Równolegle funkcjonują lub powstają obiekty w innych częściach kraju, w tym kompleks w Poznaniu oraz centrum szkolenia bojowego z bazą dla ponad 3 tysięcy żołnierzy w Drawsku Pomorskim.
We Wrocławiu rozwijana jest lotnicza baza rozładunkowa, a zaplecze dla lotnictwa i dronów znajduje się w Łasku, Dęblinie i Powidzu. W Powidzu zbudowano hangary mieszczące ponad 500 śmigłowców oraz koszary dla ponad 2 tysięcy osób.
Program obejmuje również bazę operacyjną komandosów w Lublińcu oraz lotniska operacyjne w Krakowie, Katowicach i Mirosławcu. Na tle tych inwestycji Świętoszów wyróżnia się jednak docelową liczbą żołnierzy i zakresem infrastruktury — to tam ma powstać największy w Polsce kompleks przeznaczony dla amerykańskiej armii.
